İçeriğe geç

1 dk okuma · 19 Kasım 2026 09:16

IEA: Hürmüz şoku enerji planlarını değiştiriyor

Kısaca

Hürmüz'deki tedarik kesintisi ülkeleri enerji stratejilerini gözden geçirmeye yöneltti; IEA'ya göre krizin süresi dönüşümün boyutunu belirleyecek.

Hızlı Bakış son dakika

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Orta Doğu'daki savaşın ardından Hürmüz Boğazı'ndaki tedarik akışının büyük ölçüde kesintiye uğramasının enerji piyasalarında benzeri görülmemiş bir şoka yol açtığını bildirdi. Ajansa göre krizin ne kadar süreceği, enerji sektöründeki değişimin boyutunu belirleyecek.

IEA, yıllık Dünya Enerji Görünümü (WEO) raporunu yayımladı. Rapor, belirsizliklerin arttığı dönemde enerji sektörünün izleyebileceği olası yolları değerlendirmek üzere bütün yakıt ve teknolojilere ilişkin güncel veriler ile modellemeleri içeriyor.

Raporda, ülkelerin tarihin en büyük enerji arz şokuyla ve başka risklerle karşı karşıya olduğu, olası piyasa senaryolarının da çeşitlendiği belirtildi. Hükümetlerin alacağı kararların küresel enerji görünümünü gelecek yıllar boyunca etkilemesi bekleniyor.

IEA, gelir ve nüfus artışıyla birlikte ulaşım, ısıtma, soğutma ve bilgi işlem gücü gibi enerji hizmetlerine talebin artacağını öngörüyor. Küresel sıcaklıkların yükselmesi de bu artışı desteklerken, binaları soğutmak için gereken enerji ihtiyacının tarihte ilk kez ısıtma ihtiyacını aştığı tahmin ediliyor.

Hürmüz'deki kesinti, birçok ülkeyi enerji arzındaki kırılganlıkları azaltmak ve maliyetleri daha karşılanabilir seviyelere çekmek için stratejilerini gözden geçirmeye yöneltti. Raporda öne çıkan ortak eğilimler; arz kaynaklarını, ticaret rotalarını, yakıt bileşimlerini ve teknoloji tedarik zincirlerini çeşitlendirmek, yerli kaynaklara öncelik vermek ve elektrifikasyonu hızlandırmak olarak sıralandı.

Deniz taşımacılığına yönelik ciddi risklerin uzun süre devam ettiği senaryoda, alternatif boru hatları ve arz kaynakları ile talebin başka kaynaklara yönlendirilmesine yapılacak yatırımların, Hürmüz'den geçen petrol akışına ihtiyacı azaltabileceği belirtiliyor. Kriz öncesinde günlük 20 milyon varil olan akışın bu senaryoda 2030'da 8,5 milyon varile, 2035'te ise 2 milyon varilin altına inebileceği öngörülüyor.

Bu uç senaryoda dahi Orta Doğu'nun uluslararası piyasalara petrol ihraç eden en büyük bölge olmayı sürdüreceği kaydedildi. IEA raporunda, enerji kaynaklarına dönüşümden en fazla yararlanması beklenen alanlar arasında başta güneş fotovoltaik teknolojisi olmak üzere yenilenebilir enerji ve nükleer enerji gösterildi; bu kaynakların tüm senaryolarda güçlü büyüme kaydetmesi bekleniyor.

 
Hızlı Bakış Muhabir.App platformu üyesidir.